Wrzesień 1939 roku we wspomnieniach wadowickiego gimnazjalisty

W ubiegłą środę obchodziliśmy kolejną rocznicę wybuchu światowego konfliktu zbrojnego. 1 września osiemdziesiąt dwa lata temu syreny po raz pierwszy w tej wojnie ostrzegły mieszkańców Wadowic przed bombardowaniem. W poniedziałek, 4 września do miasta dotarły pierwsze oddziały niemieckie. Rozpoczynała się długa, ponad pięcioletnia okupacja. Przedstawiamy dzisiaj wrześniowe wydarzenia oczami naocznego ich świadka – ucznia pierwszej klasy gimnazjum Roberta Brody. Wspomnienia Roberta Brody (7 … Czytaj dalej

Andrychów w czasach Wielkiej Wojny. Stulecie odzyskania niepodległości 1918-2018

Pobierz w PDF download a PDF file Authors: Andrzej Fryś Towarzystwo Miłośników Andrychowa independent researcher Daria Rusin Towarzystwo Miłośników Andrychowa independent researcher Abstract: Andrychów during the Great War. The century or regaining independence in 1918-2018 During the World War I, Andrychów was near the front-line zone and no military operations were conducted here. Nevertheless, the inhabitants suffered … Czytaj dalej

Pięćdziesiąt lat temu w Wadowicach

Pięćdziesiąt lat temu misja załogowa Apollo 14 wylądowała na Księżycu, a w przestrzeń kosmiczną wystartowała radziecka sonda Mars 3. W marcu Muhammad Ali w pojedynku bokserskim wagi ciężkiej w hali Madison Square Garden uległ mistrzowi świata Joe Frazierowi. W styczniu Edward Gierek zapytał stoczniowców gdańskich: „Pomożecie?” a Komitet Centralny PZPR podjął decyzję o odbudowie Zamku Królewskiego w Warszawie. Co w 1971 roku wydarzyło się w Wadowicach? Zapraszamy … Czytaj dalej

Trzy rocznice

Marzec 1921 roku obfitował w przełomowe wydarzenia w dziejach odrodzonej Polski – sto lat temu bowiem uchwalono pierwszą konstytucję II Rzeczpospolitej, zawarto traktat pokojowy z Rosją bolszewicką w Rydze, a na Górnym Śląsku przeprowadzony został plebiscyt, który zdecydował o przebiegu polskiej granicy na południowym-zachodzie. „Ilustrowany Kuryer Codzienny” z 18 marca 1921 roku pisał o wszystkich tych wydarzeniach na pierwszej stronie.

Zegadłowicz wyklęty

Marzec 1933 r. Po kilkutygodniowym pobycie w krakowskim szpitalu św. Łazarza i ciężkiej operacji wrzodu dwunastnicy Emil Zegadłowicz wrócił do swego dworu w Gorzeniu. Zanim jednak opuścił Kraków odwiedził wraz z żoną redakcję „Ilustrowanego Kuryera Codziennego” i udzielił wywiadu, w którym opowiedział o swoich poetycko-pisarskich planach na najbliższą przyszłość. Choroba przerwała moje prace – mówi nam autor „Lampki oliwnej” – tem chętniej powracam teraz do Gorzenia, gdzie będę mógł … Czytaj dalej

Przywracanie pamięci

Zakończenie II wojny światowej nie oznaczało końca działań zbrojnych na ziemi wadowickiej. Przez kolejne kilka lat żołnierze antykomunistycznego podziemia prowadzili walkę przeciwko nowej władzy. Dla partyzantów ze zgrupowań „Burza”, „Błyskawica” czy „Huragan” była to walka o prawdziwie niepodległy byt państwowy, dla komunistycznego reżimu – „utrwalanie władzy ludowej”. Zniszczenie podziemnych struktur oporu nie oznaczało bynajmniej końca tego konfliktu. Przez kolejne lata propaganda PRL przedstawiała powojenną … Czytaj dalej

„Serdeczny i dzielny druh sokoli”- w 120. rocznicę śmierci dr. Mieczysława Władysława Gedla (1852-1901)

120 lat temu, 3 lutego 1901 r. po wyczerpującej chorobie zmarł w swym domu przy ówczesnej ulicy Kościelnej 292 dr Mieczysław Władysław Gedl, lekarz miejski w Wadowicach, społecznik i działacz tutejszego Towarzystwa Gimnastycznego. Jak zapamiętali go jemu współcześni? W wydawanym we Lwowie „Przewodniku Gimnastycznym „Sokół”” z maja 1901 r. ukazał się obszerny tekst poświęcony zmarłemu druhowi z Wadowic. Mieczysław Władysław Gedl urodził się 22 … Czytaj dalej

Pius XI na falach radia watykańskiego

Dziewięćdziesiąt lat temu powstało Radio Watykańskie – radiowa rozgłośnia Stolicy Apostolskiej. 12 lutego 1931 roku, tuż przed godz. 17.00 na jego falach wygłosił przemówienie papież Pius XI. Prezentujemy obszerny artykuł, który ukazał się na łamach „Ilustrowanego Kuryera Codziennego” w niedzielę, 15 lutego 1931 roku, przedstawiający w szczegółach to wydarzenie, wraz z treścią papieskiego wystąpienia. W kwietniu 1918 roku protonotariusz apostolski Ambrogio Damiano Achille Ratti (1857-1939), … Czytaj dalej

Wadowicki karnawał „Solidarności” (1980-1981). W 40-lecie porozumień sierpniowych

Czterdzieści lat temu, 31 sierpnia 1980 r. w sali BHP Stoczni Gdańskiej im. Lenina podpisane zostały porozumienia między strajkującymi a przedstawicielami rządu. Komitet strajkowy reprezentował Lech Wałęsa a władze wicepremier Mieczysław Jagielski. Dzień wcześniej porozumienia między protestującymi stoczniowcami a komisją rządową zawarto w Szczecinie, a we wrześniu kolejno w Jastrzębiu-Zdroju (kopalnia Manifest Lipcowy) i Hucie Katowice. Na fali masowych protestów i strajków komunistyczne władze zgodziły się na utworzenie … Czytaj dalej

„Wiktoria 1920” – Muzeum Miejskie w projekcie rocznicowym KARTY i „Niepodległej”

Muzeum Miejskie w Wadowicach po raz kolejny zaangażowało się w projekt realizowany przez Biuro Programu „Niepodległa” we współpracy z Fundacją Ośrodek KARTA. Tym razem, przez najbliższe siedem miesięcy, prezentowany będzie wyjątkowy 31-odcinkowy cykl historyczny poświęcony Bitwie Warszawskiej – „Wiktoria 1920”. Poniżej publikujemy artykuł autora koncepcji projektu „Wiktoria 1920” Zbigniewa Gluzy, opublikowany na łamach „Rzeczypospolitej” 17 kwietnia 2020 r. Wiktoria 1920. Tydzień po tygodniu Sto lat … Czytaj dalej